มอก. 358-2565: มาตรฐานความปลอดภัยท่อก๊าซอุตสาหกรรม
ท่อก๊าซและภาชนะบรรจุก๊าซทนความดันชนิดไม่มีตะเข็บ (Seamless) ทั้งเหล็กกล้าและอะลูมิเนียมเจือ ที่ใช้งานในภาคอุตสาหกรรม จำเป็นต้องปฏิบัติตามกฎหมายและมาตรฐานการควบคุมอย่างเข้มงวด ปัจจุบันได้มีการประกาศใช้มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม มอก. 358-2565 ซึ่งดัดแปรมาจากมาตรฐานสากล ISO 18119
มาตรฐานฉบับนี้กำหนดเกณฑ์การตรวจสอบและการทดสอบตามระยะเวลา เพื่อประเมินความสมบูรณ์ของท่อก๊าซก่อนนำกลับมาใช้งานใหม่ (Requalification) อย่างปลอดภัย โดยระบุวิธีการทดสอบหลัก 2 รูปแบบ ได้แก่ การทดสอบด้วยแรงดันน้ำ (Hydrostatic Testing) และการทดสอบด้วยคลื่นเสียงความถี่สูง (Ultrasonic Testing – UT) บทความนี้จะนำเสนอการเปรียบเทียบข้อดีและข้อจำกัดของทั้งสองวิธี เพื่อเป็นข้อมูลประกอบการตัดสินใจสำหรับผู้ประกอบการ
การประเมินสภาพท่อก๊าซ: การทดสอบด้วยแรงดันน้ำ เปรียบเทียบกับ คลื่นเสียงความถี่สูง (UT)
1. การทดสอบด้วยแรงดันน้ำ (Hydrostatic Testing / Proof Pressure Test) เป็นวิธีการทดสอบมาตรฐานที่ใช้การเติมน้ำเข้าสู่ท่อก๊าซและอัดแรงดันตามเกณฑ์ที่กำหนด เพื่อประเมินอัตราการขยายตัวและตรวจสอบความแข็งแรงของโครงสร้างภาชนะรับความดัน
ข้อดี: สามารถประเมินความทนทานต่อแรงดันของท่อก๊าซในสภาวะการใช้งานจริงได้อย่างมีประสิทธิภาพ และเป็นวิธีการที่ได้รับการยอมรับในระดับสากลมาอย่างยาวนาน
ข้อจำกัด: มีความจำเป็นต้องถอดวาล์วและใช้น้ำเป็นตัวกลางในการทดสอบ จึงต้องอาศัยระยะเวลาในกระบวนการทำความสะอาดและอบแห้ง (Drying) ภายในท่ออย่างละเอียด เพื่อป้องกันความชื้นตกค้างและปัญหาการเกิดสนิมในภายหลัง
2. การทดสอบด้วยคลื่นเสียงความถี่สูง (Ultrasonic Testing – UT) เป็นเทคโนโลยีการตรวจสอบแบบไม่ทำลาย (Non-Destructive Testing) โดยใช้คลื่นเสียงสแกนผ่านผนังท่อ เพื่อวัดความหนาของเนื้อวัสดุและค้นหารอยร้าว สนิม หรือจุดบกพร่องที่ซ่อนอยู่ภายใน
ข้อดี: เป็นกระบวนการที่ไม่ต้องใช้น้ำเป็นตัวกลาง และไม่จำเป็นต้องถอดวาล์ว (สำหรับท่อที่ไม่มีฐานรอง) ส่งผลให้ภายในท่อแห้งสนิทปราศจากความชื้นตกค้าง จึงเหมาะสมอย่างยิ่งสำหรับท่อบรรจุก๊าซความบริสุทธิ์สูง (High Purity Gas) และก๊าซพิเศษ นอกจากนี้ยังมีความแม่นยำสูงในการตรวจจับจุดบกพร่องขนาดเล็ก ช่วยลดระยะเวลาดำเนินการ รวมถึงลดการสึกหรอของเกลียวคอท่อจากการถอดประกอบ
ข้อจำกัด: ต้องดำเนินการด้วยเครื่องมือเฉพาะทางและควบคุมโดยบุคลากรผู้เชี่ยวชาญที่ได้รับการรับรองมาตรฐานระดับ UT Level III เท่านั้น
ศูนย์บริการทดสอบท่อก๊าซมาตรฐานสากล โดย TSG
บริษัท ไทยสเปเชี่ยลแก๊ส จำกัด (TSG) ในฐานะผู้เชี่ยวชาญด้านก๊าซอุตสาหกรรมและก๊าซพิเศษครบวงจร พร้อมให้บริการตรวจสอบและทดสอบท่อก๊าซตามมาตรฐาน มอก. 358-2565 อย่างเต็มรูปแบบ โดยรองรับทั้งการทดสอบด้วยแรงดันน้ำ และการทดสอบด้วยคลื่นเสียงความถี่สูง (UT)
ด้วยกระบวนการทดสอบและบุคลากรที่ได้รับการรับรองมาตรฐานจากกรมโรงงานอุตสาหกรรม ผู้ประกอบการจึงสามารถมั่นใจได้ถึงความปลอดภัยสูงสุด ท่อก๊าซทุกใบที่ผ่านการตรวจสอบจากเราจะมีความสมบูรณ์ ถูกต้องตามข้อกำหนดทางกฎหมาย ปราศจากความชื้นตกค้าง และพร้อมสำหรับการปฏิบัติงานอย่างมีประสิทธิภาพและปลอดภัย
